مقدمه: درخواست و فرمان Gesund leben
با جملههای امر چیزی را از کسی میخواهیم: توصیه، درخواست یا دستور. سه جملهٔ زیر دربارهٔ «زندگی سالم» است؛ فعل را در هر جمله پیدا کنید و ببینید در چه جایگاهی آمده است.
مرتب ورزش کنید! (رسمی)
بیشتر میوه و سبزی بخور! (غیررسمی، یک نفر)
اینقدر کار نکنید! (غیررسمی، چند نفر)
امر همیشه خطاب به یک یا چند نفر است. در حالت غیررسمی از du (یک نفر) یا ihr (چند نفر) و در حالت رسمی از Sie استفاده میکنیم.
شکلهای امر Formen
جدول زیر امر را برای انواع فعلها و برای سه نوع مخاطب نشان میدهد. زیر هر مثال، شکل Präsens همان فعل آمده است.
| du | ihr | Sie | |
|---|---|---|---|
| Verben ohne Vokalwechselفعل بدون تغییر مصوت | Mach weiter!(du machst) |
Macht weiter!(ihr macht) |
Machen Sie weiter!(Sie machen) |
| Verben auf -d/-t/-n/-mفعلهای ختمشده به d / t / n / m | Arbeite weniger!(du arbeitest) |
Arbeitet weniger!(ihr arbeitet) |
Arbeiten Sie weniger!(Sie arbeiten) |
| Verben auf -ierenفعلهای ختمشده به ieren | Studiere mehr!(du studierst) |
Studiert mehr!(ihr studiert) |
Studieren Sie mehr!(Sie studieren) |
| Verben mit Vokalwechselفعل دارای تغییر مصوت | Iss gesund!(du isst) Fahr langsamer!(du fährst) |
Esst gesund!(ihr esst) Fahrt langsamer!(ihr fahrt) |
Essen Sie gesund!(Sie essen) Fahren Sie langsamer!(Sie fahren) |
| trennbare Verbenفعل جداشدنی | Komm mit!(du kommst mit) |
Kommt mit!(ihr kommt mit) |
Kommen Sie mit!(Sie kommen mit) |
| Sonderformen: sein, habenشکلهای ویژه | Sei pünktlich!(du bist) Hab keine Angst!(du hast) |
Seid pünktlich!(ihr seid) Habt keine Angst!(ihr habt) |
Seien Sie pünktlich!(Sie sind) Haben Sie keine Angst!(Sie haben) |
ساخت امر در یک نگاه
du: ساقهٔ فعل (پایانهٔ -st حذف میشود)
ihr: شکل Präsens بدون ضمیر
Sie: مصدر + Sie
نکتهها Hinweise
۱. درخواست و فرمان همیشه به یک یا چند نفر گفته میشود: غیررسمی du یا ihr، رسمی Sie.
۲. در خطاب با du پایانهٔ -st حذف میشود:
du machst → Mach! · du arbeitest → Arbeite!
۳. بعضی فعلها در شخص دوم مفرد به -e ختم میشوند:
du studierst → Studiere!
۴. در فعلهای دارای تغییر مصوت در Präsens، در امر برای du اومْلاوت (ä) نمیآید:
du fährst → Fahr!
۵. فعلهای sein و haben شکلهای ویژه دارند:
du bist → Sei! · ihr seid → Seid! · Sie sind → Seien Sie!
du hast → Hab! · ihr habt → Habt! · Sie haben → Haben Sie!
اگر تغییر مصوت از e به i / ie باشد، همان تغییر در امر برای du میماند: essen → Iss!، geben → Gib!، lesen → Lies!
ساختار جمله Satzbau
در جملهٔ امر، فعل صرفشده در جایگاه ۱ میآید.
| I. | II. |
|---|---|
| Iss | mehr Obst und Gemüse! |
| Arbeitet | nicht so viel! |
| Treiben | Sie regelmäßig Sport! |
فعل جداشدنی Trennbare Verben
در فعلهای جداشدنی، پیشوند در انتهای جمله قرار میگیرد.
| I. | II. | Satzende |
|---|---|---|
| Komm | bitte | mit! |
| Kommen | Sie bitte | mit! |
ترجمه: «لطفاً همراه بیا!» / «لطفاً همراه بیایید!»
خطاهای رایج
| نادرست | درست | توضیح |
|---|---|---|
| ✗ Machst weiter! | ✓ Mach weiter! | پایانهٔ -st در امر برای du حذف میشود. |
| ✗ Fähr langsamer! | ✓ Fahr langsamer! | در امر برای du اومْلاوت نمیآید. |
| ✗ Mit komm! | ✓ Komm mit! | فعل در جایگاه ۱ و پیشوند جداشدنی در انتهای جمله است. |
| ✗ Bist pünktlich! | ✓ Sei pünktlich! | sein شکل ویژه دارد: Sei / Seid / Seien Sie. |
| ✗ Sie arbeiten weniger! | ✓ Arbeiten Sie weniger! | در امر رسمی، فعل قبل از Sie میآید. |
تمرین
جملهٔ امر را با شکل درست فعل کامل کنید. داخل پرانتز، فعل و مخاطب آمده است. برای دیدن پاسخ روی «نمایش پاسخ» بزنید.
- bitte !(weitermachen – du)
نمایش پاسخ
Mach bitte weiter! - langsamer!(fahren – du)
نمایش پاسخ
Fahr langsamer! - mehr Gemüse!(essen – ihr)
نمایش پاسخ
Esst mehr Gemüse! - bitte pünktlich!(sein – du)
نمایش پاسخ
Sei bitte pünktlich! - Sie bitte !(mitkommen – Sie)
نمایش پاسخ
Kommen Sie bitte mit! - keine Angst!(haben – ihr)
نمایش پاسخ
Habt keine Angst! - nicht so viel!(arbeiten – du)
نمایش پاسخ
Arbeite nicht so viel! - Sie mehr!(studieren – Sie)
نمایش پاسخ
Studieren Sie mehr!
خلاصهٔ درس
- مخاطب را مشخص کنید. یک نفر (du)، چند نفر (ihr) یا رسمی (Sie).
- شکل فعل را بسازید. du: بدون -st (Mach!)؛ ihr: مثل Präsens بدون ضمیر (Macht!)؛ Sie: مصدر + Sie (Machen Sie!).
- حالتهای ویژه را به یاد داشته باشید. بدون اومْلاوت در Fahr!؛ شکلهای Sei / Seid / Seien Sie و Hab / Habt / Haben Sie.
- جمله را بچینید. فعل در جایگاه ۱؛ پیشوند فعل جداشدنی در انتهای جمله (Komm bitte mit!).

دیدگاهها دربارهٔ این درس
ورود به حساب کاربری